Home » علمي شخصیات

علمي شخصیات

دفقه حنفي ستر او محقق عالم  ابن کمال باشا (رحمه الله تعالی)

دفقه حنفي  ستر او محقق عالم  ابن کمال باشا (رحمه الله تعالی) نوم اونسب یې : شمس الدین احمدبن سلیمان بن کمال باشا،دخپل نیکه  کمال باشا طرف ته منسوب دی اوپه درې نومونوسره یې شهرت  درلود:  ابن کمال پاشا،کمال پاشازاده ، ابن الکمال الوزیر دپراخي مطالعې ،په شرعي مسائلوکې ژور معلومات اودمناظري په میدان کې  مضبوط دلائلوسره   دمقابل لوري   خاموشه ...

Read More »

داسلامي نړۍ ځلانده ستوری شيخ الاسلام امام بغوي – رحمه الله

ليکوال : الياس «فاتح» هغه دعلوموسمندر وو، اسلامي ملت ته يې ډېر څه په ميراث پرېښودل دافغانستان سپېڅلې خاوره که په تاريخي استنادله يوه پلوه  دسترو غازيانو ټاټوبی او د ياغي تاړاکونو هدېره ګرځېدلې، له بله پلوه د داسي علمي هستو  زانګو هم ده،چې نړۍ کې يې دعلمي رڼاوو زرزري مراندې سره غړلي او غځولې دي. له دغو درنوعلمي سټو ...

Read More »

دسفیان الثوري رحمه الله تعالی یوه په زړه پوري قصه

ابوجعفر منصور امام سفیان الثوري راوغوښت  ترڅو دقضاء عهده سنبال کړي ، کله چې سفیان الثوري رحمه الله تعالی حاضرشو  نو ابوجعفرمنصور ورته وویل : موږ غواړو تاسوته د فلاني ښار قضاء در وسپارو! سفیان الثوري رحمة الله تعالی علیه انکار وکړ  خو ابوجعفرټینګارکول چې خامخا به د قضاء  همدا وظیفه ترسره کوي خو سفیان الثوري رحمة الله تعالی علیه ...

Read More »

امام علقمه بن قیس ( وفات ۶۲هـ) 

دعلقمة بن قیس النخغي  رحمه الله تعالی  لنډه پیژندنه نوم یې علقمه بن قیس بن عبدالله بن عبدالمالک النخعي الکوفي  او کنیت یې ابوشبل ؤ ، نوموړی له کبارتابعینو څخه دی ، درسول الله صلی الله علیه وسلم په ژوند کې یې نړۍ ته سترګي غړولي دي ، له ډېرو صحابه کرامو لکه : امیرالمؤمنین حضرت عمر، امیرالمؤمنین حضرت عثمان ...

Read More »

دامام مالک رحمه الله ژوند ته ځغلنده کتنه

سید سعید  دمالکي مذهب امام  او مؤسس  ابو عبدالله مالک بن انس بن مالک بن ابي عامر الاصبحي الحمیري المدني، په -۹۳هق / ۷۱۱م کال مدینه منوره کې زیږیدلی او په ۱۷۹ هق\۷۹۵  م کې وفات شوی. دمدینې منورې په جنت البقیع کې خاورو ته سپارل شوی او د يحيى، محمد،حماد او فاطمه په نومونو څلور او لادونه ځني پاته شوي دي. امام ...

Read More »

د علم فقهې په تاریخ کې د هدایه او صاحب الهدایه مقام

لیکوال: مولوي احسان الله حقاني علامه مرغیناني چې د صاحب هدایه په لقب باندې هم مشهور دی، یو ډیر انتهائي زبردست او تکړه دیني عالم او د یو منل شوي حیثیت لرونکی فقیه دی. په عام او خاصه توګه یئ ټول خلک د خپل اصل نوم پرځای د صاحب هدایې په نوم سره پیژني، ددې مبارک عالم اصل نوم (بُرهان ...

Read More »

د اسلامي نړۍ ځلانده ستوری امام ابن حبان البستي رحمه الله تعالی

د وخت په فنونو  کې بې ساری ماهر  او د جرح او تعديل د امامانو سرخېل. څرنګه چې افغانستان د غازيانو کور او د امپراتوريو د هدېرې په نوم يادېږي، له دې سره سره د علم ځانګو هم ده او د علمي تاريخ  هر څپرکی يې پر ځلاندو څېرو ښکلی او ځليدلی دی، چې د هغوی له کتاره يو هم ...

Read More »

دسعیدبن مسیب  -رحمه الله- ژوندته لنډه کتنه

داده الله – جل جلاله – يوستر تفضل أوإحسان ده، چې پر أمت محمدې– صلي الله عليه وسلم – يې کړيده، هغه دا:چې الله – جل جلاله- په هر دور اوزمان کې په امت کې داسې اشخاص پيداکړې، چې دامت دغم اوناخوالو لپاره دوا ،اودامت وحق ته درهبرې کولو جوګه وي، هغه که دجهادپه ميدان کي وي ،اوکه دعرفان، هغه ...

Read More »

د اسلامي نړۍ ځلانده ستوري (علامه هشام ابن الکلبي رحمه الله)

ليکوال:محمدالياس فاتح هغه يوازې په (۳) ورځو کې ټول قران کريم ياد کړ.  زوکړه يې: دکوفې دسپېڅلې خاورې سترعالم،محدث، شجره پوه، مؤرخ ، شاعر او ليکوال علامه هشام ، دلوی عالم او مفسير ” محمدابوالنضر”  زوی ، دسائب لمسی، دبشر کړوسی ، دعمرو کوسی،دحارث کودی او دعبدالحارث الکلبي پردی دی، چې دلومړۍ هجري پېړۍ په لومړۍ لسيزه(تقريبا ۱۱۰) کې يې ...

Read More »

نگاهی به زندگانی مولانا رشیداحمد گنگوهی رحمه‌الله

  گنگوه منطقه‌ای قدیمی از توابع شهر سهارنپور واقع در هندوستان است و زادگاه و مدفن بسیاری از اولیاء الله و بزرگان محسوب می‌شود. قطب الارشاد مولانا رشیداحمد گنگوهی رحمه‌الله در منطقه “گنگوه” محله “سرای” (متصل به خانقاه شاه عبدالقدوس گنگوهی) در تاریخ 6 ذی‌قعده 1244 هجری در روز شنبه دیده به جهان گشود. نام پدر ایشان مولانا هدایت‌احمد و ...

Read More »

ملا علي قاري رحمه الله څوک ؤ

شيخ ملاعلي قاري رحمه الله په نړيواله سطحه يو شيخ القرءان ، محدث ، فقيه او پياوړی خطاط تير شوی دی چې د زهد او تقوی يوه نمونه وه د عربي ملکونو ډير برجسته علماء د ده اقوال او ليکنې د مأخذ په توګه کاروي . ملاعلي قاري د افغانستان د هرات په ولايت کې پيدا شوی دی ، هغه ...

Read More »

دامام ترمذي رحمه الله ژوندته لنډه کتنه

لیکوال : سید سعید ابو عیسی محمد بن عیسی بن سوره بن موسی بن الضحاک الترمذي  په ۲۰۹ هق کال د ترمذ په ښار کي دنیا ته سترګي پرانستلې دي، ترمذ د جیحون پرشمالي غاړه داوسني ازبکستان په جغرافیایې پولو کي موقعت لري .امام ترمذي  په ماشومتوب کي په خپل ښار کي  د معاصرو علماء کرامو څخه علمي استفاده وکړه ...

Read More »

د ابن ماجه رحمه الله ژوند او تالیفات

لیکوال :سید سعید د الصحاح السة د شپږم کتاب( سنن ابن ماجه) مؤلف نومیالی حافظ او لوی محدث ابو عبدالله محمد بن یزید ماجه قزویني ربعي مشهور په (ابن ماجه رحمه الله) په ۲۰۹هق کال په قزوین کي  پیداشوی دی. ابن ماجه رحمه الله په خپل ښار قزوین کي دجیدو علماوو څخه داحادیثو درس پیل کړ،ډیر احادیث یې حفظ کړل، ...

Read More »

دفتح القدیرلیکوال علامه ابن الهمام رحمه الله

دمحقق لفظ چې د فقه دمشهورکتاب  – الهدایة – دشارح  اومشهور فقیه  ، محدث ، اصولي ، متکلم  ، مناظر او مصنف  علامه محمد بن عبدالواحد السیواسي الاسکندراني  ابن الهمام  – رحمه الله تعالی –  باندي څومره ښه  چسپان اوتطبقیږي هغومره  ښایې دکوم بل چالپاره    په وزن نه وي پوره ، ځکه چې  دحنفي فقهاؤ په  مابین کې د محقق ...

Read More »

علامه ابوالوفاء الافغاني(رحمه الله )

لیکوال :مفتی محمدګل سعید په دې کې شک نشته چې د وفات شويو انسانانو تذکره او د ژوند حالات بيانول د هغوى ياد را ژوندى کوي، ياد يې لا څه، داسې ده لکه هغوى چې پخپله بېرته را ژوندي کيږي .ویل کیږي:مات مَيّتٌ والذِّکر يُحِییه.ژباړه:انسان مړ شو خو ياد يې بېرته دى را ژوندى کوي. داسلامي نړۍ لوی مؤرخ امام شمس الدين ...

Read More »

د امام نسائې( رحمه الله تعالی) د ژوند مختصر حالات

لیکوال :سید سعید امام نسائې بن شعیب بن علي بن بحر بن سنان بن دینار په ۲۰۱۴\۲۰۱۵هق کال دخراسان په نساء ښار کي پیدا شوی دی. امام نسائې رحمه الله  په خراسان،حجاز،عراق،شام او مصر کي له ډیرو نومیالیو علماوو څخه د احادیثو سماع کړې ده، نسائې رحمه الله که څه هم  شافعي مذهبه ؤ، خو  د امام احمد بن حنبل رحمه الله  څخه یې ...

Read More »

علامه مرغیناني صاحب الهدایة

دعلامه مرغیناني اصلي نوم علي اوکنیة یې ابوالحسن  اولقب یې برهان الدین دی ، دپلارنوم یې ابوبکر اودنیکه نوم یې عبدالجلیل دی ، دحضرت ابوبکر الصدیق رضی الله تعالی عنه له اولادي څخه ګڼل کیږي ، اودمرغینان چې دفرغانه یوه سیمه ده اوسیدونکی ؤ ، علامه مرغیناني رحمه الله په کال ۵۱۱ هجري کې درجب په اتمه نیټه ددوشنبي په ...

Read More »

دعلامه شامي رح ژوند اوحالات

   دعلامه شامي رح نوم محمدأمين و ، خومشهور په ابن عابدين سره و ، عابدین دنوموړي شپږم نيکه و . اودنوموړي دنسب سلسله په دي ډول ده: محمدأمين بن عمربن عبدالعزيزبن أحمدبن عبدالرحيم ابن نجم الدين بن محمدصلاح الدين الشهیربعابدين،المعروف بابن عابدين . علامه شامي رح په اووه ويشتمه پیړۍ کې له امام جعفررحمة الله سره أوپه دروديرشمه پيړۍکې ...

Read More »

د اسلامي بصیرت او خلوص د دنګ منار د رحلت او فراق په ویر کې

مرحوم مولوي سیدمحمد حقاني، هغه پرافتخاره او باوقاره هستي وه چې د خپل عمر ټولې لحظې او شپې ورځې یې د اسلام د مقدس دین د لوړاوي او د محمدي شریعت د نفاذ په غم او هڅه کې صرف او تیرکړل.شاوخوا یوویشت کاله د مخه کله چې په افغانستان کې د فساد او بربریت په ضد د طالبانو اسلامي حرکت پیل شو، له هماغه ورځې بیا د مرګ تر سلګیو ...

Read More »

د امام ابو داود سجستاني ژوند او اثار

سید سعید د سنن ابي داود مؤلف امام ابو داؤد سلیمان بن اشعث بن اسحاق بن بشر بن شداد بن عمر الأزدي سجستاني، په ۲۰۲ هق کال په سستان کي زیږیدلی دی،د سجستان د جغرافیایې موقعیت په تعین او حدودو کي د علماوو اختلاف دی، ابن خلکان وایې چي سجستان یا سجستانه په بصره کي یوه محله ده،سمعاني ویلي چي ...

Read More »

هغه عالم چې رحلت یې یقیناً دعالم مرګ دی

لیکوال : حسن مومند له نړۍ نه دهردیني عالم رحلت اوترې دټولنې بې برخې کېدل دمسلمانانو لپاره دغم اودټولنې لپاره دتاوان خبره وي خوپه دیني عالمانوکې ځینوته بیاالله تعالی دومره لوړمقام ،لوی علم ، داسلام اومسلمانانولپاره دخدمتونو کولو وسیع میدان ، ددیني علوموداشاعت لویه موکه دمسلمانانودقیادت لوړاستعداد اوپه اسلامي ټولنې کې سترمحبوبیت ورکړی وي چې وفات یې هرچاته عملاً دعالم ...

Read More »

دعلامه بیضاوي رح ژوند اوحالات

  علامه بیضاوي دفارس دبیضاء د سیمي اوسیدونکی ؤ ، اصلي نوم یې عبدالله دی ، لقبي نوم یې ناصرالدین ، اوکنیه نوم یې ابوالخیر او ابو سعید دی. د پلار نوم یې عمر او د نیکه نوم یې محمد دی .علامه عثماني رح لیکې : چې فارس ته له دي امله فارس ویل کیده چې عامو وگړو به یې د ...

Read More »

فتاوی عالمګیري او مؤلفین یې

م/محمد درسول الله صلی الله علیه وسلم له زماني بیاترنن پوري چې چیر ته هم مسلمانان تللي هلته یې خپل علمي ، اخلاقي اوتمدني اثار پرې اېښي ، چې ترنن پوري دهغوی دکمال ښکارندویي کوي ، ددیني علومودخدمت په اعتبارسره دنورو ټاټوبوپه څیر پخواني هندوستان ته هم یوخاص امتیازي حیثیت حاصل دی ، دلته مختلفو اسلامي علوموخپل ځای نیولی ، ...

Read More »

علامه عبدالفتاح ابوغده(رح )

هنگامی که صفحات درخشان تاریخ اسلامی را مورد مطالعه قرار می دهیم، با شخصیات و نوابغی مواجه می شویم که با نام و آوازه شان زینت‏بخش صفحات تاریخ بوده اند، کسانی که زمین به آنها افتخار می کند و جامعه از وجود پر برکتشان بر خود می بالد، کسانی که با آمدنشان معنای زندگی را به ما آموختند و راه ...

Read More »